De Pers Over COM/PLOT – Door: Rob Schoonen
Eindhovens Dagblad -
Fabriek verandert in uitdijend doolhof
door Rob Schoonen. woensdag 24 juni 2009
EINDHOVEN – Oude tijden lijken te herleven in De Fabriek, een van de oudste kunstenaarsinitiatieven van het land. De voormalige fabrieksruimte in Eindhoven herbergt nu een heus gesammtkunstwerk. De hal is verduistert en biedt onderdak aan een schuilkelder, vol gangetjes en wonderlijke ruimtes.
Geert Jan van Ouwendorp en Kor Smeenge hebben De Fabriek omgebouwd tot ‘Com/Plot’, een ruimtelijk experiment waarin de bezoeker een niet onbelangrijke rol speelt. Die moet dwalen door de ruimtes, spreekt teksten in die hij of zij later terughoort of diens schaduwen worden onderdeel van een schimmenspel.
Smeenge en Van Ouwendorp maken gewoonlijk beelden, danwel audio-visuele kunstwerken. Maar de mogelijkheid om drie weken in De Fabriek te werken was een mooi moment om samen een project op te zetten. Het gelegenheids-duo maakte van de gelegenheid gebruik om op een bijzondere manier het proces te beginnen. Een paar zinnen van auteur Dimitri Verhulst waren aanleiding om een schuilkelder als uitgangspunt te nemen. Een kelder, waarin een groep mensen zou moeten vertoeven. Een ‘doorsnee’ groep moest dat zijn, en dus werd gekozen voor een meisje, een jongen, een kunstenaar (licht autistisch), Maria (waarom niet) en Marcus Aurelius. Zo’n groep dus, met compleet andere karakters. Een vriend van het tweetal (‘met een goede pen’) kreeg het uitgangspunt en de karakters op zijn bordje en werd verzocht iets te schrijven. Dat werd een compleet script dat zó ingezet kan worden voor een korte film, maar nu als basis dient voor de installatie.
Van Ouwendorp en Smeenge sloten zich vervolgens op in De Fabriek, nadat ze eerst een vracht aan afvalmateriaal als platen, planken, palen en lappen plastic en allerlei apparatauur naar binnen hadden gesleept. De doolhof-achtige ruimte was redelijk snel in elkaar gestoken. Je moet het gevoel hebben dat die groep dertig jaar lang in die kelder huist en niet weet hoe het er buiten aan toegaat: dat sfeertje, dat willen de twee oproepen. Door wonderlijke gangetjes te maken, nét te beluisteren teksten uit miniscule speakers te laten klinken en door een aanrecht te plaatsen, midden in een kamer.
En nu werken ze elke dag aan de verfijning ervan. Sterker: ook collega-kunstenaars wordt gevraagd mee te werken aan de uitbouw van ‘Com/Plot’. Eén hoek van de kelder bijvoorbeeld ligt vol stro. Het leek een van de gasten wel aardig om daar een vogelhuisje op te zetten. Dat soort ingrepen gebeuren er – doorlopend. Of de celliste, die een slepend stuk speelde in een van de ruimtes, waarbij haar schaduw op een plastic wand nu wordt ‘hergebruikt’ in het gesammtkunstwerk.
Waar dit nu allemaal over gaat? Over het zichtbare (satirische) plezier dat de twee makers in dit project steken. Over het aloude geloof dat je, ruimte gevend aan het proces, vaak tot een intrigerend eindproduct kan komen. En uiteraard de meer inhoudelijke kant dat ‘wastelands’ buitengewoon boeiende plekken zijn. Toegegeven: zeker als je even later weer de blauwe lucht kunt zien…
‘Com/Plot’: Kor Smeenge en Geert Jan van Ouwendorp. De Fabriek, Baarsstraat 38, Eindhoven. Te zien: 27 juni en 3 juli, vanaf 20.00 uur.